TORBA YASA – YENİ VE YENİDEN VARLIK BARIŞI

Varlıkların Ekonomiye Kazandırılmasına İlişkin Düzenleme, vergiye gönüllü uyumu artırmak amacıyla gerçek ve tüzel kişilerin hem yurt dışındaki varlıklarını Türkiye’ye getirmelerini hem de yurt içinde bulunan ancak kayıtlarda yer almayan varlıklarını bildirmelerini teşvik eden kapsamlı bir düzenlemedir.

Düzenlemenin detayları şu şekildedir:

KAPSAM VE BİLDİRİM SÜRESİ

• Varlık Türleri: PARA, ALTIN, DÖVİZ, MENKUL KIYMET VE DİĞER SERMAYE PİYASASI ARAÇLARI bu düzenleme kapsamındadır.
  
  
• Yararlanabilecekler; Gerçek ve Tüzel Kişiler
  
  
• Bildirim Süresi: Bildirimlerin en geç 31 Temmuz 2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara yapılması gerekmektedir. Cumhurbaşkanı bu süreyi her defasında altı ayı geçmemek üzere toplam bir yıla kadar uzatmaya yetkilidir.

UYGULAMA ESASLARI

• Yurt Dışı Varlıklar: Bildirilen yurt dışı varlıkların, BİLDİRİM TARİHİNDEN İTİBAREN İKİ AY İÇİNDE Türkiye’deki banka veya aracı kurumlarda açılan hesaplara transfer edilmesi veya fiziki olarak getirilerek bu HESAPLARA YATIRILMASI ŞARTTIR. Fiziki olarak getirilen varlıklar Gümrük İdaresinden alınan belgelerle tevsik edilmelidir.
  
  
• Yurt İçi Varlıklar: Gelir ve Kurumlar Vergisi Mükelleflerinde Türkiye’de bulunan ancak kanuni defter kayıtlarında yer almayan varlıkların bildirilmesi durumunda, bu varlıkların bildirim tarihinde banka veya aracı kurumlara yatırılması zorunludur.
  
  
• Muhasebe Kayıtları: Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, bu varlıklar için pasifte özel bir fon hesabı açarlar. BU FON, İKİ YIL GEÇMEDİKÇE İŞLETMEDEN ÇEKİLEMEZ VE SERMAYEYE İLAVE DIŞINDA KULLANILAMAZ; ANCAK İŞLETMENİN TASFİYESİ HALİNDE VERGİLENDİRİLMEZ.
  
  
• Gider-Zarar Yazılamaz; Ödenen vergi, hiçbir suretle gider yazılamaz ve başka bir vergiden mahsup edilemez. Bildirime konu edilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan zararlar, gelir veya kurumlar vergisi uygulaması bakımından gider veya indirim olarak kabul edilmez.
  
  
• VERGİSİZ İŞLETMEDEN ÇEKME; VARLIKLARIN BİLDİRİM TARİHİNDEN İTİBAREN İKİ YIL GEÇMESİ KOŞULUYLA VERGİYE TABİ KAZANCIN VE KURUMLAR İÇİN DAĞITILABİLİR KAZANCIN TESPİTİNDE DİKKATE ALINMAKSIZIN İŞLETMEDEN ÇEKİLEBİLİR.

VERGİ ORANLARI VE TEŞVİKLER

BANKA VE ARACI KURUMLAR, BİLDİRİLEN VARLIKLARIN DEĞERİ ÜZERİNDEN %5 ORANINDA VERGİYİ PEŞİN OLARAK TAHSİL EDERLER.

Ancak varlıkların belirli sürelerle VADELİ HESAPLARDA VEYA 4749 SAYILI KANUN KAPSAMINDA İHRAÇ EDİLEN DEVLET İÇ BORÇLANMA SENETLERİ İLE KİRA SERTİFİKALARINDA VEYA GİRİŞİM SERMAYESİ YATIRIM FONLARINDA TUTULACAĞI TAAHHÜT EDİLİRSE kademeli vergi indirimleri uygulanır:

• 5 yıl taahhüt edilirse: %0
  
  
• 4 yıl taahhüt edilirse: %1
  
  
• 3 yıl taahhüt edilirse: %2
  
  
• 2 yıl taahhüt edilirse: %3
  
  
• 1 yıl taahhüt edilirse: %4
  
  
  

1 Ocak 2027 ile 31 Temmuz 2027 tarihleri arasında yapılacak bildirimlerde bu oranlar yarım puan artırılarak uygulanır. Sürenin uzatılması halinde bu artış toplam 1 puana çıkar.

Bu fıkra kapsamında verilecek taahhütnamelerden damga vergisi alınmaz.

Vergi İncelemesi Muafiyeti

Düzenlemedeki şartların (varlıkların süresinde getirilmesi, vergilerin ödenmesi vb.) yerine getirilmesi halinde, bildirilen varlıklara isabet eden tutarlar için hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmaz. Diğer nedenlerle yapılan incelemelerde bir matrah farkı bulunursa, bu farkın bildirilen varlıklardan kaynaklandığının tespiti halinde, bildirilen tutar kadar mahsup imkanı sağlanır.

Kısıtlamalar ve İhlal Halleri

• Ödenen vergiler hiçbir suretle gider yazılamaz ve başka bir vergiden mahsup edilemez.
  
  
• Varlıkların iki ay içinde Türkiye’ye getirilmemesi, bankaya yatırılmaması veya vergilerin süresinde ödenmemesi durumunda vergi incelemesi muafiyetinden yararlanılamaz.
  
  
• Bildirim süresi sona erdikten sonra bildirimler üzerinde düzeltme yapılamaz.