Girişim Sermayesi Yatırım Fonları ve Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklıkları!

Son zamanlarda adını sıkça duyar olduk. Kamunun bu oluşumlara vermiş olduğu destek ve etkileşim her geçen gün daha fazla artıyor. GSYF ve GSYO’na ilişkin vergi avantajlarını bir sonraki makalemizde ele alıyor olacağız.

Bugünkü yazımızda ise, Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde faaliyet gösteren Girişimci firmalar ile, Yerinde Ar-Ge/Tasarım yapan Ar-Ge ve Tasarım Merkezlerine bu oluşumlara ilişkin getirilen yatırım yapma zorunluluğunu ele alacağız.

Bilindiği üzere  3 Şubat 2021 tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren “7263  Sayılı TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ KANUNU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN” ile birlikte;  Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde faaliyet gösteren girişimci firmalar ile 5746 Sayılı Kanun kapsamında yerinde ar-ge/tasarım faaliyetlerini yürüten Ar-Ge/Tasarım Merkezlerinin, yararlanmış oldukları istisna kazanç tutarlarının yada ar-ge(tasarım) indirimi tutarlarının %2’sini Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklıkları, Girişim Sermayesi Yatırım Fonları yada  TGB’lerde faaliyet gösteren kuluçka merkezlerine yatırım yapma zorunluluğu getirilmiştir.

Söz konusu mevzuata ilişkin usul ve esasların belirlendiği uygulama yönetmeliği henüz yayınlanmadığı için, uygulamaya ilişkin detay hükümler netleşmemiştir. Bununla birlikte kanun ile birlikte belirlenen ana kurallar aşağıdaki gibidir;

TGB’nde Faaliyet Gösteren Girişimci Firmalar için;

• Yıllık beyanname üzerinden istisna edilen kazançları tutarı 1.000.000 Türk lirası ve üzerinde olan gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri bu mevzuat kapsamında istisna kazanç tutarları üzerinden %2 hesaplayarak pasifte geçici bir hesaba aktaracaklardır.
• Aktarılan bu tutar yıllık bazda 20.000.000 Türk lirası ile sınırlıdır.
• Pasif hesaba aktarılan tutar, geçici hesabın oluştuğu yılın sonuna kadar Türkiye’de yerleşik girişimcilere yatırım yapmak üzere kurulmuş girişim sermayesi yatırım fonu paylarının satın alınması veya girişim sermayesi yatırım ortaklıkları ya da bu Kanun kapsamındaki kuluçka merkezlerinde faaliyette bulunan diğer girişimcilere sermaye olarak konulması şartı aranmaktadır.
• Söz konusu tutarın ilgili yılın sonuna kadar aktarılmaması durumunda, bu Kanun kapsamında yıllık beyanname üzerinden istisna edilen kazançlar tutarının yüzde yirmisi, ilgili yılda yararlanılan gelir ve kurumlar vergisi istisnasına konu edilemez.
• Uygulama 1/1/2022 tarihinden itibaren yararlanılan İstisna Kazançlar için geçerli olacaktır.

5746 Sayılı Kanun Kapsamında Faaliyet Gösteren Ar-Ge / Tasarım Merkezleri İçin;

• Yıllık beyanname üzerinden yararlanılan Ar-Ge / Tasarım indirim tutarı 1.000.000 Türk lirası ve üzerinde olan kurumlar vergisi mükellefleri tarafından, bu tutarın % 2’si pasifte geçici bir hesaba aktarılır.
• Aktarılan bu tutar yıllık bazda 20.000.000 Türk lirası ile sınırlıdır.
• Pasif hesaba aktarılan tutar, geçici hesabın oluştuğu yılın sonuna kadar Türkiye’de yerleşik girişimcilere yatırım yapmak üzere kurulmuş girişim sermayesi yatırım fonu paylarının satın alınması veya girişim sermayesi yatırım ortaklıkları ya 4691 Sayılı Kanun kapsamındaki kuluçka merkezlerinde faaliyette bulunan diğer girişimcilere sermaye olarak konulması şartı aranmaktadır.
• Söz konusu tutarın ilgili yılın sonuna kadar aktarılmaması durumunda, bu Kanun kapsamında yıllık beyanname üzerinden indirim konusu yapılan tutarın yüzde yirmisi, ilgili yılda yararlanılan Ar-Ge indirimine konu edilemez.
• Uygulama 1/1/2022 tarihinden itibaren yararlanılan İstisna Kazançlar için geçerli olacaktır.

İlgili mevzuat kapsamında yapılacak yatırımların oran yada tutarlarını sıfıra kadar indirmeye, 5 katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkili kılınmıştır.

Yukarıda belirtmiş olduğumuz gibi, ana kurallar mevzuatta belirtilmiş olmakla birlikte, aşağıda başlıca belirttiğimiz hususların ikincil mevzuat ile açıklığa kavuşmasını beklemekteyiz.

1.      Yatırım yapılacak GSYF / GSYO ‘nın bir niteliği yada kısıtlaması var mı ? İstenilen herhangi bir fona ya da ortaklığa yatırım yapılabilir mi?

2.      Sektörel bir kısıtlama var mı?,

3.      Mevzuatta belirtilen tutar ve oranlar Cumhurbaşkanı tarafından değiştirebilir mi?

4.      Beyannamede beyan edilen ancak vergi matrahı oluşmadığı için devreden ar-ge/tasarım indirimi üzerinden yatırım zorunluluğu var mı?

5.      Teknoparkta aynı dönemde kazanç ve zarar edilen projelerin birlikte gerçekleşmesi halinde; doğrudan kazanç elde edilen projenin kazanç tutarı üzerinden mi yoksa zararın mahsup edildiği netleştirilmiş tutar üzerinden mi yatırım yapılacak?

Saygılarımla, 

Gökhan Kasap

Kıdemli Denetim Müdürü